A Masterly Hand / Scientia Artis 9

‘ hoeveel minder ver de verbeeldingskracht van de maker reikte’. Daarnaast valt het boek op in de hand van Anna, dat ontroert ‘in de geforceerde virtuositeit’. De wat gedrongen vrouwenfiguren van de variant Maaseik zijn vaak rijk uitge- dost, zoals zichtbaar bij de Ursula en de Magdalena in de Sint-Servatiuskerk te Nunhem en het Dymphnabeeld uit de Sint-Michaelkerk van Wanssum, thans in het Limburgs Museum in Venlo (afb. 1.25). De Barbara in de Sint-Petrus Bandenkerk in Venray wordt gezien als een eenvoudige versie van de Maria­ figuur uit de Annatrits van Maaseik. De mannelijke heiligen van deze variant kenmerken zich door hun kinderlijk gelaat, wat naar voren komt bij een beeld van een Heilige Krijgsman in het Louvre (afb. 5.23) en een Johannes de Evangelist in de Sint-Servaaskerk te Maastricht. Een ander kenmerk van de variant Maaseik is het ontbreken van samenhang tussen de personages, zoals bij de Annatrits in Maaseik goed zichtbaar is. De omschrijving van de maker van dit beeld door Timmers als de beste leerling van de Meester van Elsloo is voor Lemmens en De Werd de meest treffende typeri ng. 43 Zi j besluiten met de opmer- king dat de beelden ‘een enthousiast-schoolse toepassing’ verraden van ‘voortref- felijk aangeleerde werkwijzen, die kritiek- en probleemloos’ worden herhaald. Beek : deze complexe groep, genoemd naar de plaats Beek in Belgisch Limburg waar in de kerk een Calvariegroep wordt bewaard (afb. 1.7), valt voor Lemmens en De Werd moeilijk te interpreteren als één variant. Zij beschouwen Beek als ‘ de laatste uitloper van het atelier, in periode en in mentalit eit’. 44 Ka rakteristiek zijn de dramatisch bewegende figuren van Maria en Johannes met ‘een soms aan lompheid grenzende verzwaring van de proporties’. De theatrale houding van de gestalten vormt een contrast met het verstilde dode lichaam van de gekruisigde Christus. De Calvariegroep van Beek en de Piëta in de kerk van Horst (afb. 1.8) beschouwen zij als de vroegste voorbeelden binnen deze ­vari ant. 45 Vooral de Maria en Johannes in Beek zijn in een bijzonder opvallende theatrale pose weergegeven in vergelijking met de wat meer ingetogen figuren van de 1.22 a 1.22 b 1.22 c 1.22 d Afb. 1.22 Beelden in Neeroeteren, Sint-Lambertuskerk a H. Jacobus de Meerdere b H. Christoffel c Christus op de koude steen d Apostel